Stad & Land – Etappe 6
Deventer – Drie (105km)
De laatste etappe leidt van Hanzestad Deventer door de Hanzesteden Elburg en Harderwijk om dan aan het einde naar het oosten af te buigen richting de eindbestemming in Drie.
| Km | Type | Beschrijving |
|---|---|---|
| 295,5 | ☕ | Jeff’s Farmhouse |
| 296 | 🏕️ | 16. De Polmate |
| 296,5 | ⛺ | Campspace ’t Swarte Peerd |
| 298 | 🛏️ | B&B De Matanze |
| 298,5 | ☕ | Brasserie Kriebels |
| 299 | ⛺ | Campspace De Meintjes |
| 305 | 🅿️ | Opstapplaats Carpool Vaasen (A50) |
| 309 | 🏰 | Kasteel Cannenburch |
| 309 | ☕ | ’t Koetshuis |
| 315,5 | 🏕️ | 17. De Toekomst |
| 320 | 🍦🅿️ | IJswagen Gortel Rozenboom |
| 325 | ☕ | Diverse resaturants en cafes |
| 325 | 🛏️ | De Foreesten |
| 325 | 🛏️ | De Vossenberg |
| 325,5 | 🅿️ | Opstapplaats Vierhouten |
| 326 | 🛏️ | Fletcher De Mallejan |
| 328 | 🛏️ | Villa Woudstee |
| 333 | 🏊♀️ | De Zandenplas |
| 333,5 | 🅿️ | Opstapplaats Zandenbos (A28) |
| 335 | 🏕️ | 18. Nieuw Soerel |
| 335 | 🅿️ | Opstapplaats Pas-Opweg |
| 340,5 | 🅿️ | Opstapplaats Gortelseweg |
| 349 | ☕ | Diverse resaturants en cafes |
| 349,5 | 🚉🅿️ | Station ’t Harde |
| 352 | 🏰 | Zwaluwenburg |
| 353,5 | 🏰 | Schouwenburg |
| 356 | 🏕️ | 19. Landgoed Old Putten |
| 357,5 | ☕ | Diverse resaturants en cafes |
| 357,5 | 🗝️ | Elburg |
| 358 | 🍺 | Brouwerij Vos |
| 358 | 🛏️ | De Kleine Vesting |
| 360 | 🏛️ | Sint-Ludgeruskerk |
| 363 | ☕ | De Vlierefluiter |
| 365 | 🍦 | IJsboerderij Bonestroo |
| 375 | ⛺☕ | De Peperkamp |
| 383 | 🗝️ | Harderwijk |
| 384 | 🚉🅿️ | Station Harderwijk |
| 385 | 🏊♀️ | Zuiderzeestrand |
| 389,5 | 🚉🅿️ | Station Ermelo |
| 390 | ☕ | Diverse resaturants en cafes |
| 392,5 | 🏕️ | 20. Veluwe Bush Camp |
Stad & Land – Etappe 5
Beltrum – Deventer (64km)
Tussen Beltrum en Deventer kom je in etappe 5 heel wat moois tegen. Het is nog steeds genieten van het afwisselende landschap en plaatsen als Borculo, Lochem en natuurlijk Deventer zorgen voor de nodige afstapmomenten.
| Km | Type | Beschrijving |
|---|---|---|
| 231 | 🏕️ | 12. ’t Scharreveld |
| 234 | ⛺ | Oetdoor (geen natuurkampeerterrein, wel leuk) |
| 235 | 🏊♀️ | Borculo |
| 237,5 | 🍺 | Proeflokaal01 |
| 237,5 | ⛺ | Campspace Borculo |
| 241 | 🏊♀️ | Galgenveld |
| 241,5 | 🏛️☕ | Boerderijmuseum De Lebbenbrugge |
| 247 | ⛺ | t Fleerhof |
| 251 | 🏕️🛏️ | 13. Olthuys |
| 256 | ⛺ | NTKC Valkenbelt |
| 260 | 🛏️ | Fletcher De Lochemse Heuvels |
| 261 | 🛏️ | Fletcher De Scheperkamp |
| 262,5 | ☕ | Diverse resaturants en cafes |
| 263,5 | 🚉🅿️ | Station Lochem |
| 265 | 🏰 | Kasteel Ampsen |
| 268 | ⛺ | Lieftink |
| 271 | 🛏️ | De Achterhoek |
| 271 | ☕ | Diverse resaturants en cafes |
| 272 | 🏕️ | 14. Nijveld |
| 275 | 🏕️🏊♀️ | 15. De Vrolijk |
| 277 | ☕🛏️ | Gebakhuus |
| 289 | 🅿️ | Opstapplaats Carpool Deventer (A1) |
| 290 | ☕ | Fietslokaal De Meet |
| 290,5 | 🚉 | Station Deventer |
| 291 | ☕ | Diverse resaturants en cafes |
| 292 | ⛴️ | Deventer De Welle – De Worp |
| 292,5 | ⛺ | Stadscamping Deventer |
Stad & Land – Etappe 4
Lichtenvoorde – Beltrum (47km)
In etappe 4 bereik je het meest oostelijke puntje van de route en heb je nog net niet je paspoort nodig. De route loopt door Winterswijk en Groenlo. Vooral Groenlo is het afstappen waard.
| Km | Type | Beschrijving |
|---|---|---|
| 185 | ☕ | Beneman |
| 188 | ⛺ | Minicamping ’t Voorde |
| 189,5 | ☕ | Theetuin Krossenbrink |
| 192 | 🅿️ | Opstapplaats Rommelgebergte |
| 195 | ☕ | Diverse resaturants en cafes |
| 200,5 | 🏕️ | 11. Lutje Kössink |
| 202,5 | ⛺ | NTKC Masterveld |
| 217 | ☕ | Haak en Hoek |
| 220,5 | 🍺 | Brouwersnös |
| 227,5 | 🅿️ | Opstapplaats Beltrum |
Stad & Land – Etappe 3
Doesburg – Lichtenvoorde (43km)
Met de derde etappe duiken we duidelijk de Achterhoek in. Het landschap is nu duidelijk meer agrarisch en de koffiestops komen wat minder frequent. Na alle bossen van de Veluwe is dit landschap wel weer een mooie afwisseling. In Doetinchem kun je rustig bijkomen in wielercafe ‘Parijs is nog ver’.
| Km | Type | Beschrijving |
|---|---|---|
| 144,5 | 🅿️ | Opstapplaats Hoog Keppel |
| 151,5 | 🏰 | Kasteel De Kelder |
| 154 | ☕ | Wielercafe Parijs is nog ver |
| 155,5 | 🚉 | Doetinchem |
| 156 | ⚽ | De Vijverberg (De Graafschap) |
| 157 | 🅿️ | Opstapplaats Koekendaal |
| 160,5 | 🏕️ | 8. Pluk de Dag |
| 162 | 🏰 | Kasteel Slangenburg |
| 163 | 🏕️ | 9. Distelheide |
| 169,5 | 🏕️ | 10. Hessenoord |
| 175 | 🔭 | Vennebulten |
| 181 | ☕ | Diverse resaturants en cafes |
Stad & Land – Etappe 2
Harskamp – Doesburg (98km)
De tweede etappe strekt zich voor het grootste deel uit over de Veluwe om aan het eind de IJssel over te steken naar de prachtige stadjes Bronkhorst en Doesburg.
En je komt noga wat tegen onderweg. En dan bedoel ik niet alleen de nodige Horeca. Kastelen, musea, monumenten, oorlogsgraven, bierbrouwerijen, uitzichtpunten en een complete dierentuin.
Om niet voor een onaangename verrassing komen te staan vermeld ik maar even dat de etappe over de Posbank loopt. Tandje terug en rustig aan, in de wetenschap dat er aan het einde van de etappe goed bier wacht.
| Km | Type | Beschrijving |
|---|---|---|
| 40,5 | 🅿️ | Opstapplaats Molenweg Harskamp |
| 42 | ⛺ | SVR Camping Het Kikkergat |
| 43,5 | 🏛️ | Het Rode Kruis Monument |
| 44 | 🅿️ | Opstapplaats Otterlo |
| 44 | ☕🛏️ | Hotel Kruller |
| 45 | 🏕️ | 3. Beek en Hei |
| 48 | ☕ | De Mossel |
| 53 | ☕ | Planken Wambuis |
| 53 | 🅿️ | Opstapplaats Planken Wambuis |
| 55 | 🛏️ | De Buunderkamp |
| 60 | 🏕️ | 4. De Bosbeek |
| 61,5 | 🏕️ | 5. Landgoed Quadenoord |
| 63 | ☕ | Airborne |
| 68 | 🅿️ | Opstapplaats P+R Station Wolfheze (A12/A50) |
| 68 | 🚉 | Wolfheze |
| 68 | ☕ | Pannenkoekenhuis De Tijd |
| 72 | 🪦 | Oorlogs Begraafplaats Oosterbeek |
| 77,5 | 🐘 | Burgers Zoo |
| 77,5 | 🏛️ | Nederlands Openlucht Museum |
| 82 | 🅿️ | Opstapplaats Wageningse Hek |
| 82,5 | 🏰 | Kasteel Rosendael |
| 88 | 🅿️ | Opstapplaats Posbank |
| 89 | 🔭 | Posbank |
| 89 | ☕ | De Posbank |
| 89 | 🏛️ | De Natuurtafel/ Bezoekerscentrum Veluwezoom |
| 97 | 🔭 | De Elsberg |
| 105 | 🏕️ | 6. Zegenoord |
| 106,5 | ☕ | Bike & Eat |
| 108 | ☕ | De Korenmolen |
| 108 | 🛏️ | Hotel Huis te Eerbeek |
| 112,5 | 🏕️ | 7. Het Hallse Hull |
| 118 | 🏰 | Kasteel Groot Engelenburg |
| 119 | 🚉 | Brummen |
| 119 | 🅿️ | Opstapplaats Brummen |
| 120 | ☕ | Diverse resaturants en cafes |
| 120 | 🚲 | Bike Totaal Bleumink |
| 121 | 🏰 | Spaensweerd |
| 121,5 | ⛴️ | Bronkhorsterveer |
| 123 | 🗝️ | Bronkhorst |
| 126,5 | 🍺 | Bronckhorster Brouwerij |
| 132 | ☕ | Brasserie Havenzicht |
| 138 | 🗝️ | Doesburg |
| 138 | 🚲 | Sonneveld Rijwielen |
| 154 | ☕ | Diverse resaturants en cafes |
| 138 | 🍺 | Stadsbierhuys De Waag |
Planken Wambuis
Een wambuis is een kledingstuk dat niet bij veel mensen in de kast zal hangen. Het is een historisch, vaak gewatteerd mannenbovenkleed uit de middeleeuwen tot de 17e eeuw, gedragen tussen de hals en het middel (soms tot op de heupen).
Een planken wambuis zou kunnen refereren aan een eenvoudige hut. Niet veel groter dan een wambuis, maar dan van hout. Met dat idee zou het ook kunnen verwijzen naar een doodskist. Toch is het waarschijnlijker dat het verwijst naar een houten hut waar later een herberg is verrezen. De herberg kwam op de plek van ‘de planken wambuis’ en ging in ieder geval in de volksmond dus zo heten.
Het huidige restaurant Planken Wambuis is in 1926 gebouwd op de plek van de oude herberg. Het gebied eromheen heette oorspronkelijk Reemsterveld, maar is in de loop van de tijd de naam van de herberg gaan dragen. Planken Wambuis is een prachtig natuurgebied op de Veluwe.
Erebegraafplaats Oosterbeek
Anders dan de Amerikanen, die er de voorkeur aan gaven al hun gesneuvelden zoveel mogelijk op een centrale begraafplaats bijeen te brengen, huldigden de Britten de opvatting, dat de gevallenen een laatste rustplaats moesten krijgen die dichtbij de plaats lag waar zij sneuvelden. Dit verschil in opvatting verklaart waarom ons land slechts één Amerikaans militair ereveld telt en meerdere Britse, terwijl ook nog een groot aantal militairen – met name vliegtuigbemanningen – uit het British Empire op burgerbegraafplaatsen door het gehele land liggen. Dat er in de omgeving van Arnhem – Oosterbeek een Britse militaire begraafplaats zou komen, lag gezien de aanmerkelijke verliezen die daar in september 1944 en in april 1945 werden geleden, wel voor de hand.
Bronkhorst
De naam Bronckhorst was vroeger een begrip dat de samenging met strijd en onlust. In de 14e eeuw stonden de Bronckhorsten tegenover de Heeckerens in de Gelderse burgeroorlog. Beide partijen werden gesteund door een wisselend verbond van edelen en steden. Deze oorlog betrof niet alleen de adel maar werd ook ingegeven door sociale spanningen. Het was de tijd van veranderende krachtsverhoudingen tussen adel, kerk en burgerij. Ook elders in Nederland waren soortgelijke twisten. Dit leidde aan het eind van de 14e eeuw tot grotere invloed van de steden die een bemiddelende rol hadden gespeeld bij de twisten; in deze regio de Gelderse kwartierhoofdstad Zutphen. Bij de herindeling van de gemeenten ten tijde van Keizer Napoleon werd Bronckhorst onder bestuur van Steenderen gesteld. De stad werd in 1813 door Willen I weer zelfstandig gemaakt, maar in 1817 opnieuw herenigd met Steenderen. Anno 2005 telt Bronckhorst ca 155 inwoners, waarmee het de kleinste stad van Nederland is. De stad Bronkhorst valt vanaf 1 januari 2005 onder de gemeente Bronckhorst. Deze gemeente is ontstaan door het samenvoegen van de volgende gemeenten: Hengelo, Hummelo & Keppel, Steenderen, Vorden en Zelhelm. De gemeente telt ongeveer 38.000 inwoners, heeft een oppervlakte van ca 30.000 hectare en is daarmee de grootste plattelandsgemeente van Nederland.
Doesburg
Als je de geschiednis van Doesburg induikt kom je markante namen tegen. Want wie heet er tegenwoordig nog Wemberich van Bergchem, Frederick Alexander Adolf Gregory of Theodoor Adriaan Christiaan Colenbrander?
Iets recenter is de naam Johan Bernard Ubbink tegen. Naast zevende in de rij Ubbink was hij in de Tweede Wereldoorlog Engelandvaarder en geheim agent en raakte verwikkeld in het zogenaamde Englandspiel.
In de nacht van 30 november op 1 december 1942 vertrokken Ubbink en Herman Overes met een bommenwerper naar Nederland. Ze werden bij Leersum geparachuteerd, samen met zes containers en twee radiosets. Het ontvangstcomité werkte echter voor de Sicherheitsdienst (SD). Ze waren slachtoffer geworden van het Englandspiel. Ubbink en Overes werden in Den Haag door de SD ondervraagd. Daarbij bleek dat de Duitsers van alles op de hoogte waren. Op 4 december 1942 werd Ubbink naar Kamp Haaren gebracht. Tien weken later werd Overes zijn celgenoot.
Op 31 augustus is Ubbink met Pieter Dourlein ontsnapt. Ze liepen naar Tilburg, waar een priester hen in contact bracht met Van Bilsen, een voormalig politiechef die in het verzet zat. Via een geheime zender lieten ze Engeland weten wat er gebeurd was. Ubbink en Dourlein gingen via Zwitserland naar Spanje en vlogen van daar op 1 februari 1944 naar Engeland. Na aankomst werden zij verhoord en aanvankelijk zelfs vastgezet op verdenking van contraspionage.
Burgers Zoo
Pas op voor buren die fazanten in hun achtertuin houden. Voor je het weet lopen er olifanten, tijgers en orang-oetans rond. Johan Burgers hield als hobby fazanten. Die hobby is inmiddels uitgegroeid tot een 45-hectare groot professioneel dierenpark met het predicaat Koninklijk.
En misschien – als je net zoals ik ‘net’ de dertig voorbij bent – ken je Antoon van Hooff nog wel. Een dochter van Johan Burgers trouwt met een van Hooff en de rest is geschiedenis.
Nederlands Openlucht Museum
Er komt geen eind aan deze etappe. Heb je net de uitgang van de jungle gevonden en is je navigatie systeem weer net uit de slaapstand, blunder je tegen het volgende onvermijdelijke, niet te missen en grootschalige bezienswaardigheid aan. Het Nederlands Openlucht Museum.
Het is alles wat in de openbare ruimte Nederland tot Nederland maakt in compacte vorm. Leuk voor de haastige Amerikaan, maar waar bij de oprichting gevreesd werd voor de teloorgang van sommige Nederlandse pareltjes, blijkt in praktijk dat de originelen vaak bijzonder goed geconserveerd zijn. Amsterdam zou je in die zin ook een openlucht museum kunnen noemen.
Dus opdoeken en er een woonwijk neerplempen? Nou nee, het is als promo van Nederland nog steeds waardevol voor Duitsers en talloze andere buitenlanders die ‘een brug te ver’ zijn en na het herdenken van hun voorouders nog een vleugje Nederlandse cultuur willen opsnuiven.
Kasteel Rosendael
Wat moet ik zeggen. Als ik onderstaande video bekijk en vooral beluister dan komt het woord ‘voornaam’ naar boven. Of zoals mijn studerende kinderen zouden zeggen ‘prominent’.
Het is natuurlijke een mooi gebouw met geschiedenis. Zeker een kiekje waard en waarschijnlijk een prachtige trouwgelegenheid voor een ‘prominent’ stel. Maar na Burgers Zoo en het Nederlands Openlucht Museum ben je wel toe aan natuurkampeerterrein Zegenoord.
Dan moet ik je teleurstellen, want je zal eerst de Posbank nog moeten bedwingen.
Hotel Huis te Eerbeek
Het is ‘maar’ een Fletcher hotel, maar wel eentje die prachtig gelegen is aan de rand van Eerbeek. En als je niet direct met het avondeten vast zit aan het hotel, kun je zeer goed terecht in het nabij gelegen restaurant De Korenmolen.
Het hotel zelf is een jaren 80, jaren 90 gebouw, maar het ligt naast het oude Huis te Eerbeek dat nog in gebruik is voor feesten en partijen.
Stad & Land – Etappe 1
Drie – Harskamp (40km)
Vanuit startpunt natuurkampeerterrein Drie gaat de eerste etappe volledig over de Veluwe. Je komt veel bossen tegen, maar ook stukken heide en natuurlijk het pittoreske dorpje Hoog Soeren. Midden op de heide rijdt je tegen het imposante gebouw van Radio Kootwijk aan.
| Km | Type | Beschrijving |
|---|---|---|
| 0 | 🏕️ | 1. Drie |
| 0,5 | ☕ | Boshuis Drie |
| 1 | 🅿️ | Opstapplaats Drieseberg |
| 5 | 🐎 | Nationaal Hypisch Centrum |
| 7,5 | 🏊♂️☕ | Buitenplaats Het Loo |
| 14 | ☕ | Het Aardhuis |
| 16,5 | 🏡⛪ | Hoog Soeren |
| 16,5 | 🅿️ | Opstapplaats Hoog Soeren |
| 16,5 | ☕ | Het Jachthuis |
| 16,5 | 🛏️ | Boetique Hotel Nr15 |
| 20,5 | ☕ | Halte Assel |
| 24,5 | 🏛️ | Radio Kootwijk |
| 29 | 🅿️ | Kootwijkerduin (A1) |
| 29,5 | ☕ | Pannenkoekenhuis Kootwijkerduin |
| 31 | ☕🛏️ | Gasterij ’t Hilletje |
| 32 | 🏕️ | 2. Zanderdennen |
| 33 | 🅿️ | Opstapplaats Houtvester van ’t Hofweg |
| 36 | ⛺ | Harskamperdennen |
| 36 | 🅿️ | Opstapplaats Harskamp |
| 40 | 🚲 | Hoi Tweewielers |
| 40 | ☕ | De Vergulde Leeuw |
Het Uddelermeer
Het Uddelermeer is het grootste bekende pingoruïne op de Veluwe. In het geval van het Uddelmeer gebeurde dit tijdens het Saalien, een van de laatste ijstijden. Na het smelten van de ijskern bleef alleen het gat over dat tegenwoordig het meer vormt. Het meer heeft een diepte van circa 17 meter. Het smeltwaterdal ligt ingeklemd tussen de stuwwallen van Ermelo en Apeldoorn.
Doordat het Uddelermeer in een relatief droog gebied ligt is het gebied rond het Uddelermeer mogelijk al in de ijzertijd gecultiveerd. Zeker is in ieder geval dat vanaf de 7e eeuw in de omgeving ijzer werd geproduceerd. Ten oosten van het meer ligt de Hunenschans, een verdedigingswerk uit vermoedelijk de tiende eeuw.
De oudst bekende vermelding is uit 792-793 als het in een schenkingsoorkonde vermeld wordt als ‘Uttiloch’. Een oorkonde uit 950 waarin een schenking van Keizer Otto I de Grote aan het klooster Engern is vastgelegd heeft vermoedelijk ook betrekking op het Uddelermeer.
Als je wat minder van de geschiedenis bent; Je kunt ook gewoon heerlijk zwemmen in het meer.
Aardhuispark
Het Aardhuispark is een prachtig stuk natuur rondom Het Aardhuis. In het Aardhuispark is gemarkeerde route uitgezet van 3 km. Ideaal voor een korte wandeling of om even tot rust te komen. Met wat geluk zie je edelherten en damherten. In Het Aardhuis kun je terecht om iets te eten en te drinken. Op de eerste verdieping vind je het bezoekerscentrum van Kroondomein Het Loo.
Hoog Soeren
Misschien het het mooiste dorp op de Veluwe ligt te midden van de zuidelijke bossen van de Koninklijke Houtvesterij Het Loo. Hoog Soeren ligt prachtig in een glooiend landschap met een fraai en beschermd dorpsgezicht van boerderijen een leuk wit kerkje en niet onbelangrijk een Jachthuis waar je kunt genieten van een drankje op het terras of in het sfeervolle Jachthuis zelf. Voor de hongerige en koolhydraat slurpende fietser is er ook een pannenkoekenhuis met de toepasselijke naam Berg en Dal.
De belangrijkste bezienswaardigheden van het dorp zijn de kapel uit 1904, het beeld “Paula in kamerjas” van Maïté Duval en de verschillende historische in de typische stijl uit het begin van de vorige eeuw. Schuin tegenover de ingang van de Golfbaan ligt de brandweerkazerne van Hoog Soeren. Deze is nog gevestigd in een historisch oude houten schuur, zoals er meerdere in het dorp te vinden zijn. Het brandweerkorps van het dorp is gespecialiseerd in bosbranden, die helaas met regelmaat voorkomen in de directe omgeving van het dorp.
Wie geen genoeg kan krijgen van dit dorp is er de mogelijkheid te overnachten in boutique hotel No 15.
Radio Kootwijk
Het monumentale voormalige zendstation Radio Kootwijk verrijst in het hart van de Veluwe, waar de bomen plaats maakten voor een open gebied van heidevelden en zandverschuivingen. Eenmaal de afrit naar Radio Kootwijk genomen, begint de verwondering. Een slingerend pad door de imposante bossen leidt via het kleine gelijknamige dorp naar het voormalige zendstation. Een karakteristiek imposant gebouw dat middenin een natuurlijke omgeving staat. Hier is ruimte voor zowel ontspanning als zakelijke ontmoetingen en evenementen.
Voor de meesten is het een imposant en karakteristiek gebouw, voor de ander een brok beton en unheimisch. Het is een bijzonder stukje Cultureel Erfgoed en is hoe dan ook: Ruimte die je raakt!
Het verhaal van Hans Suijling
Johannes Diederick Suijling werd op 10 januari 1906 te Den Haag geboren. Hij groeit op in een gezin met een ouder en een jonger zusje. Zijn vader is een gerespecteerd rechtsgeleerde en buitengewoon hoogleraar in het volkenrecht in Leiden. Hans kiest na de middelbare school voor een technische studie, vermoedelijk in Delft. Dat wil eerst niet erg vlotten. De studie wordt voortgezet en afgerond aan de Technische Hogeschool in Dresden, de stad waar zijn opa van moederskant vandaan komt.
Na de vervulling van zijn militaire dienstplicht gaat hij als ingenieur werken bij de PTT. In 1938 trouwde hij met Frieda Fehrmann; in 1939 werd dochter Anneke geboren. In datzelfde jaar werd hij gemobiliseerd als 1e luitenant bij de Genietroepen, bij de zoeklichtafdeling tegen luchtdoelen. Zijn werkgever Radio Scheveningen werd in mei 1940 werd op last van de bezetter gesloten voor de communicatie met koopvaardijschepen. Onder Duits toezicht bleef hij er werken, maar er werd tegelijkertijd de basis voor zijn verzetsactiviteiten gelegd. In 1943 is Hans zowel voor zijn werkgever als voor het verzet meer nodig op de Veluwe. Hij werd overgeplaatst naar het radiozendstation Kootwijk, dat door de Duitsers voor allerlei oorlogsdoeleinden wordt ingezet. Ook hier werkte het Nederlandse personeel onder streng toezicht.
Met zijn gezin verhuist hij van Den Haag naar het dorp Kootwijk. Hij werd commandant van de lokale afdeling van de Ordedienst (OD) en gebruikte hiervoor de schuilnaam ‘de Egel’. De leiding van het Veluws verzet vroeg Suijling alles te doen om de hele installatie van het zendstation na het vertrek van de Duitsers ongeschonden te kunnen overnemen. Ook bouwde hij in het dorp Kootwijk een kortegolfzender die bedrijfsklaar moest zijn als de Duitsers bij hun vertrek het zendstation toch nog zouden opblazen. De villa van A. Heijnen (`Kerkendel’) met de zender werd door de Duitsers gevorderd, waarna Hans in het zendstation Radio Kootwijk op een verborgen plek twee zenders bouwde. Onder dreiging van de geallieerde opmars begonnen de Duitsers het zendstation te ontmantelen en kwamen zij de twee zenders van Suijling tegen.
Hans is dan met zijn gezin al ondergedoken bij de dames Van Beek en De Jong op een boerderij achter de Puurveense molen in Kootwijkerbroek. Een gearresteerde verzetsmedewerker vertelde na wrede en sadistische verhoringen dat onderduikadres. Op 1 november 1944 werd hij door de Hollandse SS’er Van de Wal en de Sicherheitsdienst Apeldoorn gearresteerd en gevangengezet in de Koning Willem III-kazerne in Apeldoorn, in die tijd een beruchte gevangenis van de Sicherheitsdienst. Daar zitten op dat moment vele belangrijke verzetsmensen gevangen. Vanwege een mislukte verkenningspoging als voorbereiding voor een bevrijdingsacties door het landelijk verzet willen de Duitsers een afschrikwekkend voorbeeld stellen. In de vroege ochtend van 2 december 1944 werden twaalf Nederlandse verzetsstrijders en een Amerikaanse piloot op het voetbalveld even buiten de kazerne geëxecuteerd.
De 38-jarige Hans Suijling is één van hen. Hij werd begraven op Heidehof, vervolgens herbegraven op de begraafplaats Oud Eik en Duinen in Den Haag en tenslotte herbegraven op het Ereveld Loenen. Zijn naam leeft voort op het Keienmonument aan de Sportlaan en op het monument in Radio Kootwijk, met de namen van de andere omgekomen medewerkers van het zendstation.
Fietserpad etappe 7 – Een dag met ondertiteling (’n dag mit ondertiteling)
Op Karmeliet gaat het niet. De verleiding was te groot op het verrassend gezellige marktplein in Sittard. Gezien het aantal kilometers van de dag was het tempo gedaald naar niveau lanterfanten en dus konden we de terras mogelijkheid niet laten glippen. En natuurlijk was ik verstandig en bestelde ik een bitter lemon, maar de ober verstond Tripel Karmeliet. Toen ie voor me stond dacht ik ‘het is ook bitter en er zit ook citroen in’ dus het is een soort bitter lemon.
Op het terras was het ook geen probleem geweest. Het waren de kilometers tussen Sittard en Schinnen die in combinatie met mijn bitter lemon minder goed vielen. Ondanks dat ik het Noorden een beetje kwijt was, kon ik zeker nog genieten van het glooiende landschap. Het zijn ook akkers, net zoals in Flevoland, maar toch is het anders.
De dag was rustig begonnen. Nadat we waren ontwaakt in ons sociale experiment, kwam al snel het eerste teken van waardering. ‘Mooie fietsen’. ‘Hoe ver rijd je op een dag?’ En vervolgens ‘Zo dat is ver!’ Helaas dan besloten met ‘Nou ja, toen ik jong was, reed ik nog veel meer kilometers op een dag en dat was door de Alpen’. Ik keek naar zijn bierbuik en dacht: ‘dat is dan wel heel vroeger geweest.’
Waarom lijken niet alleen mannen, maar ook normale mensen, altijd te moeten bewijzen dat zij ook kunnen wat jij kan of liefst nog beter. Ik vermoede dat dit onderdeel was van het experiment waarin wij ons bevonden en besloot niet te reageren. Ik onderdrukte mijn opwellende testosteron en antwoordde met de vraag: ‘Wat knap van je, op wat voor een fiets reed je toen?’
Een fietser die door de Alpen is gecrosst weet nog op welke fiets hij dat heeft gedaan. Meestal met merk, kleur en type aanduiding erbij. Altijd een goede checkvraag of de duim niet nog groter is dan de bierbuik. Deze bierbuik wist het niet meer, want het was al te lang geleden.
Een fietskampeerder is altijd aan het grammen jagen. Wat kan minder, wat kan lichter en wat kan ik bij mijn vriendin in haar tas stoppen. Je hebt de bekende verhalen over afgezaagde tandenborstels en de fiets als tentstok gebruiken. Maar het effect van mijn afgezaagde tandenborstel is compleet verdwenen als ik op dag vier een glazen potje oploskoffie in mijn achtertas jas.
Zo heb ik een prachtige lichtgewicht zip-off outdoor broek van 306 gram. Werkelijk een heerlijke broek voor in de zomer, maar niet in September als het ‘s-avonds wat frisser wordt. Een thermobroek van 153 gram, but who is counting, is daar weer de perfecte oplossing voor. Heb je niet een dikkere broek nodig en heb je het toch warm. Tot zover de nutteloze fashion tips.
Eenmaal onderweg vallen ons de plaatsnaambordjes op. Zodra je Limburg inrijdt begint de ondertiteling. Nou is ondertiteling in Limburg geen overbodige luxe. Maar als je plaats ‘Ech’ heet, of ‘Swoalme’ noem het dan ook zo. Den Hollander went wel aan die namen en de meesten wisten niet eens van het bestaan van Echt en Swalmen.
Iets wat niet typisch Limburgs is, maar wel opvalt, is dat er altijd iemand is die zich niet kan bedwingen en toch met zijn fiets of brommer over het nog zachte beton moet rijden, zodat zijn spoor nog jaren in het pad gegraveerd zal blijven staan. Ook in Limburg hebben ze , net zoals in Almere, milieuvriendelijk beton gebruikt. Wat er zo milieuvriendelijk aan is, weet ik ook niet. Het zal wel in een kleinere verpakking hebben gezeten. Wat ik wel weet is dat dit type beton zeer langzaam droogt, dus voordat het is uitgehard al volledig is dicht getatoeëerd met alle merken en type banden die je bedenken kunt. Daarnaast is het poreus. Dat is dan weer extra hilarisch als het fietspad door een paard met hoge nood is gebruikt. Dat levert bruine vlekken op in het beton, die er niet meer uitgaan. Ik verwacht binnenkort dat de gemeentereiniging in de weer moet met Vanish Active Oxygel om het fietspad weer schoon te krijgen.
Wij volgen voor een groot deel het Pieterpad. Het Pieterpad is niet zelden de bron van inspiratie geweest voor menig huisdichter. ‘Voor lopers van het Pieterpad, hebben wij een bed en een warm bad’ was een wervende tekst van een B&B. En wat dacht je van ‘Je loop de volgende 5 kilometer op gemak, op onze koffie met gebak’. Creatiever vond ik een uitrustbankje bij een boerderij met de inscriptie ‘Powerbank’.
Ik hou van verhalen. Daarom vind ik wielrennen ook zo leuk. Dat is een soort van GTST maar dan voor mannen. Ik kan me nog herinneren hoe Jean Nelissen de titanenstrijd tussen Henny Stamsnijder en Roland Liboton versloeg. Hij benoemde steeds letterlijk wat hij zag, daarbij steeds gebruik makend van zelfverzonnen aanduidingen als ‘onze kleine Belg’. Werkelijk te erg om naar te luisteren. Maar nu krijg ik door jongens als Maarten Ducrot en Karsten Kroon 198 kilometer lang heroïsche verhalen voorgeschoteld over het wel en wee van de renner in beeld.
Vandaag hebben we een camping met verhaal. Haar opa is hier na de tweede wereldoorlog komen wonen en bood passanten een plek om hun tentje op te slaan op een plek waar de koeien het gras kaal hadden gegraasd. Haar ouders hebben het boerenbedrijf overgenomen en de camping geprofessionaliseerd. Sinds 2017 heeft zij, na omzwervingen in binnen- en buitenlandse, het stokje overgenomen en runt zij deze prachtige terassencamping in Schinnen.
Het verhaal maakt de camping nog leuker dan hij al is. Het is inderdaad een prachtige, bijna Zuid-Franse locatie met soms prachtig uitzicht. En door het verhaal vergeet je ook wat sneller dat je nog steeds de weg hoort en dat je de tent precies voor een aangegeven tegel moet opzetten, zodat er tussen alle tenten 7 meter ruimte zit. Dan hebben we gelijk antwoord op de vraag in welk buitenland de omzwerving heeft plaatsgevonden.
Nog steeds blijft het de mooiste camping van onze tocht. We staan op een strook met alleen maar tentjes en er staat een fietskampeerder naast ons. Dus al te hard klagen zal ik maar niet.
Morgen alweer de laatste dag. Nog maar een kleine 35 kilometer tot aan de meet. Maastricht. Dat wordt vast gezellig.
Fietserpad Etappe 3 – Ain’t no mountain high enough
Sapperdeflap, wat heb ik lekker geslapen zeg. Mamalou staat al naast haar bed. Ik vraag haar naar het weer buiten. Ze antwoord dat ze het niet kan zien, omdat alle ramen beslagen zijn. Ze zwaait het deurtje open en mompelt “zwaar bewolkt”.
Another day in Bohemian Paradise. Maar het kan snel gaan. Ik sta ook op en steek ongeveer een minuut na Mamaloe mijn hoofd uit de deur om te zien dat het ineens licht bewolkt is. Het is een wonder.
Alle Bohemen hebben het paradijs verlaten. We hebben het alleenrecht op de gemeenschappelijke ruimte, doneren 1 Euro voor 2 eitjes, omdat we niet kleiner hebben en proberen onze choco speculaas koekjes op brood. Waar gewone speculaasjes een beetje droog, maar best lekker zijn op brood is de toevoeging van cacao fantasie geen verbetering.
De route maakt het mindere weer voor een deel goed. We kennen het hier nog van ons Rondje Drenthe en even verder van ons weekendje Sallandse Heuvelrug. Bij Coevorden wordt het minder en na Hardenberg weer beter. Hoewel we gisteren hebben geleerd dat de meningen hier over verdeeld zijn. Wat zal die kerel uit Sleen blij zijn met al die koeien en weilanden.
In Nederland noemen we iets waar je staand net niet overheen kan kijken ‘een berg’. Dat moet ook wel, anders heb je hier niets aan een mountain bike. Zo tref je bij Lemele vanzelfsprekend de Lemelerberg aan. Als er geen bord en een frietkraam bovenop zouden staan, zou je niet eens weten dat het om iets speciaals ging. Dus we hebben vandaag één van de vele bergen op onze route met succes beklommen. Het was afzien.
Het natuurkampeerterrein De Lucashoeve ligt aan de voet van de zojuist bedwongen Lemelerberg. Door onze timing in het seizoen heeft het de uitstraling van een SVR camping. Allemaal caravans met een enkel campertje er tussendoor, zonder uitzondering bewoont door 2 pesionados. Naast de caravan staan 2 Stella e-bikes geparkeerd, die ‘s-avonds netjes worden afgedekt met bijpassende hoes. Onze camping telt naast de onze, slechts 1 tent. Weliswaar een schitterende De Waard, maar het blijft er maar 1.
De weergoden doen hun best en we kunnen genieten van de zon. Heerlijk weer koken op de grond en slapen in een tent. Het simpele leven is niet zelden het beste.